2. Kesmeler (Devam 3)

Program 18’de aynı anda iki farklı kesme aynı anda kullanılmıştır. Option_Reg.5 ile Timer0’ın çalışması için gerekli olan osilatörü seçmektedir. Bu yazmaç 0 değerini aldığında mikrodenetleyici’ye bağlı olan osilatör seçilir eğer harici bir osilatör kullanmak istiyorsanız RA4 ucuna harici bir osilatör takarak ve bu yazmacı 1 yaparak bu harici osilatörüde kullanabilirsiniz.  Ayrıca osilatörü olduğu gibi kullanabileceğiniz gibi bölerek te kullanabilirsiniz. Eğer Option_Reg.3 0 değerini alırsa Taksimatlandırma oranı Timer0’a uygulanır. Option_Reg registerinin 0,1,2 nolu bitleri Taksimatlandırma oranını seçmemiz için kullanılır. Oran 1/256 için bu bitler 1 yapılır. (zamanlayıcılar ile ilgili daha detaylı anlatımları zamanlayıcılar isimli bölümde bulabilirsiniz.)

Prg: 18

Device 16F877 XTAL 4  TRISB = %00000001  PORTB = 0  TRISC = 0  PORTC = 0  OPTION_REG.5=0; Timer0 için dahili osilatörü kullan  OPTION_REG.3=0; Taksimatlandırma oranını Timer0'a uygula  OPTION_REG.2=1; 1/256 bölme değerini kullan  OPTION_REG.1=1;  OPTION_REG.0=1;  TMR0=0  Dim Sayac As Word  Sayac=0  ON_HARDWARE_INTERRUPT GoTo Kesme  INTCON = %10110000   GoTo AnaProgram Kesme:     If INTCON.1=1 Then; RB0 kesmesi oluştu mu?         Toggle PORTC.1         INTCON.1 = 0     EndIf     If INTCON.2=1 Then; Timer0 kesmesi oluştu mu?         Toggle PORTC.2         INTCON.2=0         Sayac=Sayac +1         If Sayac>=10 Then             Toggle PORTC.3             Sayac=0         EndIf            EndIf Context Restore AnaProgram:     PORTC.0=1     DelayMS 500     PORTC.0=0     DelayMS 500 GoTo AnaProgram

INTCON yazmacında da Bütün kesmeler, RB0 kesmesi, Timer0 kesmesi aktif hale getirilmiştir.

Ana program daha önceki örnek programda da olduğu gibi 500 Ms aralıklarla PortC.0’a bağlı Led yanıp sönecektir.

Eğer PortB.0’a bağlı butona basıldığında kesme devreye girecek ve Kesme isimli alt programa gidilecektir. Burada If önermesi ile INTCON yazmacındaki bayraklar test edilmektedir. Çünkü programda birden fazla kesme aktiftir. Kesmelerden hangisi oluşursa oluşsun her durumda da gidilen program parçası aynı yerdir. Dolayısı ile kesme alt programına gittiğimizde buraya neden geldiğimizi, hangi kesmenin oluştuğunu bilmemiz gerekmektedir.

Oluşan kesmenin ne olduğuna bağlı olarak yapmamız gereken iş farklı olacağı için If önermesi ile yapılacak işlemler birbirinden ayrılmıştır. Eğer RB.0 kesmesi oluşursa PortC.1’e bağlı Led konum değiştirecektir. Yok biz Timer0 kesmesinden dolayı bu alt programa geldi isek bu sefer PortC.1’e bağlı Led konum değiştirecektir.

Ayrıca Timer0 kesmesi oluştuğunda Sayac isimli değişkenin değeri bir arttırılmaktadır. Sayac değişkeninin değeri ne zaman 10’a eşit ve büyük olursa bu seferde PortC.3 e bağlı led konum değiştirmektedir.

Böylece 10 kez Timer0 oluştuğunda PortC.3 konum değiştirecektir.

Context Restore komutu gidilen Kesme alt programından ana programa geri dönüşü sağlayacaktır. Program sistem kapatılıncaya kadar bu şekilde çalışmasına devam edecektir.

2. Kesmeler (devam 2)

Devre 5

Öncelikle devremizi inceleyelim. Devre yapı itibariyle diğer devrelerden farklı değil. PortB.0 bacağına bir buton bağlanmış PortC ucuna ise dört adet led bağlı. (Led’lerin çalışma voltajı +5V’a alınmış ve bu nedenle de direnç bağlanmamıştır.)

Burada RB0 harici kesmesinin nasıl kullanılacağını inceleyeceğiz. Port isimlerine dikkat edilirse RB0/INT ifadesini göreceksiniz. Buradaki INT kısaltması interrupt kelimesinin kısaltmasıdır yani bu ucun kesme giriş noktası olduğunu göstermektedir. Butonun bağlanışına dikkat ederseniz, Buton basılı değilken bu uç Logic 0’da kalmaktadır. Butona basıldığında ise Logic olarak 1 durumuna gitmektedir. Bu önemli bir durumdur. Çünkü bu girişin hangi Logic durumda kesmeye gideceği ayarlamamız gerekmektedir. Dışarıdan gelen bilgi Logic 1 olduğunda kesme oluştur yada Logic 0 olduğunda kesme oluştur. Hangi durum devremiz için uygunsa birisinin seçilmesi gerekir. Eğer bu ayar yapılmadı ise standart olarak bu Logic 1’e gidince kesme oluştura ayarlıdır. Bunun ayarlamasını daha sonraki örnekte inceleyeceğiz. Şimdiki örneğimizde kesme Logic 1’deyken oluşacaktır.

 Prg 16:

Device 16F877 XTAL 4  TRISB = %00000001  PORTB = 0  TRISC = 0  PORTC = 0  ON_HARDWARE_INTERRUPT GoTo Kesme  INTCON = %10010000   GoTo AnaProgram Kesme:     Toggle PORTC.1     INTCON.1 = 0 Context Restore AnaProgram:     PORTC.0=1     DelayMS 500     PORTC.0=0     DelayMS 500 GoTo AnaProgram

Klasik cihaz ve kristal tanımlamalarının ardından Portların tanımlamaları yapılmıştır. PortB’nin 0 nolu ucu giriş diğer uçları çıkış, PortC’nin bütün uçları çıkış olarak tanımlanmıştır.

“ON_HARDWARE_INTERRUPT GoTo Kesme” satırında donanımsal kesme oluştuğunda ana programdan ayrılıp gidilmesi gereken etiket adresi belirtilmiştir.

 INTCON = %10010000 satırında  ise evrensel kesme ile birlikte PortB.0 kesmesi aktif hale getirilmiştir. Hemen arkasından GoTo Ana Program diyerek asıl çalışacak olan program etiketine gidilmiştir. Çünkü eğer bu işlem yapılmaz ise kesme rutini programın başında tanımlandığı için kesme oluşmasa da kesme rutini çalışacaktır. Bu istenmeyen bir durumdur bu yüzden programın çalışması sırasında kesme rutininin üzerinden atlanması gerekmektedir.

Ana program içinde yapılan işlem programdan da görebileceğiniz gibi 500 Ms aralıklar ile PortC.0’a bağlı olan led’in yakılıp söndürülmesidir. Bu işlem mikrodenetleyici tarafından bir döngü içinde sürekli tekrar edilirken eğer butona basılırsa bir kesme oluşacaktır. Programın neresinde olursanız olun kesme oluştuğunda direk olarak kesme isimli alt programa yönlenirsiniz. Bu alt programda PortC.1’rine bağlı Led durum değiştirecektir. Alt programdan geri dönerken önce ilgili bayrağı INTCON.1 = 0 komutunu kullanarak sıfırlamamız gerekmektedir. Context Restore komutu ile de ana programda kaldığımız yere geri dönmekteyiz. Eğer bayrağı sıfırlamadan ana programa geri dönersek bayrak hala Logic 1 olduğu için yeniden kesme oluşmamış olsa bile kesme alt programına tekrar geri dönüş yaparız.

Bu programı eğer kesme kullanmaz isek aşağıdaki şekilde de yazabiliriz.

Prg 17:

Device 16F877 XTAL 4  TRISB = %00000001  PORTB = 0  TRISC = 0  PORTC = 0 AnaProgram:     If PORTB.0=1 Then Toggle PORTC.1     PORTC.0=1     DelayMS 500     PORTC.0=0     DelayMS 500 GoTo AnaProgram

Yukarıdaki programın kesme kullanmadan farkı ne diye düşünürseniz; programa dikkatli baktığınızda farkın çok büyük olduğunu göreceksiniz. If önermesi ile butona basılmasının kontrolü yapıldıktan sonra yaklaşık olarak 1 sn boyunca butona basılma kontrolü tekrar yapılmamakta. Eğer bu sırada butona basılıp çekilirse program butona basıldığının farkına varmayacaktır. Normal çalışmasına devam edecektir.  Böylelikle basılan tuşlar kaçırılacak ve programınız yapması gereken işi yapamayacaktır.